ต้นฉบับ

นโยบายของไทยต่อจีน สมัยรัฐบาลทักษิณ ชินวัตร: การจัดตั้งการค้าเสรีไทย-จีน
การจัดตั้งเขตการค้าเสรีไทย-จีน: การดำเนินการ ปัญหา และผลกระทบ

ความนำ

ในช่วงหลายปีที่ผ่านมา องค์การการค้าโลกWTO ประสบความล้มเหลวเจรจาการค้าหลายครั้ง โดยเฉพาะความล้มเหลวเจรจาการค้าแอนเติล ค.ศ. 1999 จนถึงแคนคูน ค.ศ. 2003 ทำให้การเปิดเจรจาการค้าเสรีรอบใหม่ล่าช้า เป็นแรงผลักดันประการหนึ่ง ที่ทำให้ประเทศต่างๆพิจารณาพึ่งเขตการค้าเสรีระดับทวิภาคีมากขึ้น เพื่อให้ผลคืบหน้าเปิดเสรีเศรษฐกิจการค้าระหว่างกันเป็นรูปธรรมมากกว่าและรวดเร็วกว่าการเจรจาแบบพหุภาคี อีกทั้งการที่จีนเป็นสมาชิกองค์การค้าโลก ทำให้ประเทศต่างๆหวั่นเกรงศักยภาพการแข่งขันของจีน เนื่องจากจีนเป็นประเทศขนาดใหญ่ ที่จะขยายบทบาทอำนาจเศรษฐกิจและการเมือง รวมทั้งสร้างฐานขยายการค้าและการลงทุนกับประเทศ หรือกลุ่มประเทศภมิภาคอื่นๆห่างไกล ส่วนประเด็นอื่นๆ ที่ควรคำนึง คือ ผลประโยชน์ที่จะได้รับ เมื่อจัดตั้งเขตการค้าเสรี รวมทั้งปัจจัยการเมือง แนวคิดและนโยบายการเมืองทิศทางเดียวกัน มักเป็นปัจจัยสนันสนุนประเทศ 2 ฝ่ายหันหน้าเจรจาตั้งเขตการค้าเสรีอย่างมีประสิทธิภาพ
ดังนั้นในระยะ2-3ปีที่ผ่านมา ประเทศต่างๆ จัดให้มีเจรจาระดับทวิภาคี เพื่อเปิดเสรีการค้าเพิ่มขึ้น เพื่อเป็นกลยุทธ์บุกตลาดการค้าระหว่างประเทศ หลายประเทศแถบเอเชียใช้ความพยายามเจรจาการค้าระดับทวิภาคีเพื่อตั้งเขตการค้าเสรี อาทิ เขตการค้าเสรีญี่ปุ่น-สิงคโปร์ , ออสเตรเลีย-สิงคโปร์เป็นต้น ไทยเป็นประเทศหนึ่งที่ยึดมั่นระบบการค้าเสรี และตระหนักถึงความจำเป็น เสริมสร้างรูปแบบการค้าให้เป็นการค้าเสรี เพื่อนำไปสู่การพัฒนาประสิทธิภาพจัดสรรทรัพยากร และจัดระเบียบสวัสดิการสังคมประเทศ อีกทั้งจะนำไปสู่การขยายตัวการค้าการลงทุนระหว่างประเทศ
ความเฉื่อยชาขององค์กรอาเซียนที่เกิดขึ้นตั้งแต่เกิดวิกฤตเศรษฐกิจในปี 1997 ได้ส่งผลให้เขตการค้าเสรีอาเซียนมีความล่าช้าไปด้วย และสภาพเศรษฐกิจระหว่างประเทศที่เปลี่ยนไปโดยประเทศต่างๆได้นิยมจัดเขตการค้าเสรีระดับทวิภาคีมากขึ้น รวมไปถึงการวิ่งนำของสิงคโปร์บนเส้นทางทวิภาคี เป็นปัจจัยสำคัญที่กระตุ้นให้รัฐบาลปัจจุบันมีนะโยบายเชิงรุกในการทำเขตการค้าเสรีระหว่างไทยกับประเทศคู่ค้าต่างๆ เป็นมาตการที่จะช่วยเปิดตลาดให้สินค้าไทยเพราะหากต้องรอเปิดเสรีตามกรอบการค้าพหุภาคี โดยเฉพาะองค์การค้าโลก จะใช้เวลานานมาก การเปิดเสรีจะตกลงเปิดตลาดให้แก่กันและกัน ลดภาษี ซึ่งจะทำให้สินค้าไทยเข้าสู่ตลาดง่ายขึ้น การตั้งเขตการค้าเสรี ไม่เพียงเปิดโอกาสสินค้าไทยเข้าสู่ตลาดง่ายขึ้นเท่านั้น แต่ยังจะช่วยการจัดหาแหล่งวัตถุดิบให้สินค้าไทย เพราะบางประเทศมีทรัพยากรธรรมชาติและวัตถุดิบอุดมสมบูรณ์ รวมทั้งยังเป็นประตูการค้าสู่ประเทศรอบข้างได้
ดังนั้นในบทนี้จะอธิบายถึงภาพรวมนโยบายการจัดตั้งเขตการค้าเสรีของไทย โดยจะเน้นการจัดตั้งเขตการค้าเสรีไทย-จีน โดยจะกล่าวถึงการดำเนินการก่อนและหลังการลงนาม ตลอดจนปัญหาและผลกระทบที่ตามมา ซึ่งสามารถได้ดังต่อไปนี้

1.การจัดตั้งเขตการค้าเสรีไทย
ประเทศไทยนับได้ว่าเป็นประเทศหนึ่งที่มีนโยบายการค้าเสรีมายาวนาน โดยมีจุดเริ่มต้นของการเข้าร่วมเขตการค้าเสรีอาเซียน(AFTA) แต่ยังไม่มีประสบการณ์ในการจัดทำเขตการค้าเสรีในระดับทวิภาคี แต่กระแสการเปลี่ยนแปลงของระบบเศรษฐกิจโลกดังกล่าวข้างต้น ทำให้รัฐบาลชุดปัจจับันได้เล็งเห็นว่าการเปลี่ยนแปลงดังกล่าวเป็นกระแสรุนแรงที่ไทยซึ่งเป็นประเทศเล็กๆไม่สามารถต้านทานได้ ดังนั้นรัฐบาลจึงพยายามเปลี่ยนภัยคุกคามที่เกิดจากเขตการค้าเสรีให้เป็นโอกาส โดยการใช้เขตการค้าเสรีเป็นยุทธศาสตร์เชิงรุก และเป็นหนึ่งในนโยบายต่างประเทศที่สำคัญของรัฐบาลชุดนี้ เพราะรัฐบาลเชื่อว่าการผลักดันให้เปิดการค้าเสรีอย่างรวดเร็วกับนานประเทศ เป็นการเปิดโอกาสให้แก่การส่งออกของไทย ซึ่งอธิบายได้ดังต่อไปนี้
1.1ไทยกับนโยบายการจัดทำเขตการค้าเสรี
ในคำแถลงนโยบายต่อรัฐสภาเมื่อวันที่23กุมภาพันธ์ 2001พ.ต.ท. ทักษิณ ชินวัตร นายกรัฐมนตรี กล่าวถึงนโยบายด้านเศรษฐกิจระหว่างประเทศว่า รัฐบาลมุ่งมั่นที่จะยกระดับนโยบายด้านการค้าต่างประเทศ จากการเน้นเพียงเร่งรัดการส่งออกในทุกระดับสู่การพัฒนาเครือข่ายการตลาดเข้าสู่ระดับโลก และสามารถสนองความต้องการของผู้บริโภคที่เปลี่ยนแปลงได้อย่างทันการ เพื่อให้เศรษฐกิจไทยผนึกและสอดรับเป็นส่วนหนึ่งของเศรษฐกิจโลกอันเข้มแข็งในยุคไร้พรมแดน โดยรัฐบาลได้กำหนดแนวทางดังนี้
1.สนันสนุนการค้าเสรีในการค้าระหว่างประเทศ โดยคำนึงถึงระดับความพร้อมและผลประโยชน์ของประเทศและผู้ประกอบการภายในประเทศ รวมทั้งผลักดันการแก้ไขปรับปรุงกฎหมายที่เป็นอุปสรรคต่อภาคเอกชนไทยในการแข่งขันทางการค้าระหว่างประเทศ
2.เน้นบทบาทเชิงรุกในเวทีการค้าและเศรษฐกิจระหว่างประเทศ รวมทั้งผลักดันให้เกิดการเจรจาในเวทีระหว่างประเทศ ซึ่งอยู่บนพื้นฐานของความเป็นธรรมและคำนึงถึงผลประโยชน์และข้อจำกัดของประเทศกำลังพัฒนา
3.สนับสนุนและผลักดันนโยบายการค้าเสรีของเขตการค้าเสรีอาเซียน(ASEAN Free Trade Area:AFTA) รวมทั้งส่งเสริมการค้าและการลงทุนกับประเทศเพื่อนบ้านการค้าชายแดน และการพัฒนาไปสู่ฐานการผลิตสินค้าหรือการให้บริการร่วมกันในภมิภาค

ฉบับแปล

??•?????????????:
???—??????

???—??????:????????

??
???????,??????(WTO)???????????1999?????????2003???????????,????????????????????????,??????????????????????????,??????????,???????????????????,????????????,???????????????????,????????????,???????????????????????????????????????,??????????????,????????????????,????????????????????????
??,?????????,????????,?????????????????????,???????????????????????,?:??—????????,????—????????????????????,????????????????,???????,????,?????????????,????????????????
?1997??????????????,?????????????????????????????????,???????????????????????????????????,????????????????????????????????????,????????????????????????,???????????????,????????????????????,????,????????????????????????,????????????????,??????????????????,??????????????????,?????????????
??????,???????????????????,????????—?????????,???????????????????????????:

1.??????????
????????????????????????????????????????(AFTA)????????????????????,???????????????????????????????,??????????????????,???????????????????,??????????????????????????????????,??????????????????,?????????????,??????:
1. 1 ??????????
?2001?2?23???????????,????•?????????????
?????,???????????????,????????????????????????????????????????,????????????????????????????????????????:
(1) ???????????????????????????????,
????????????????????????
(2) ?????????????????????????????????????????????
(3)??????????????????(ASEAN Free Trade Area:AFTA),????????????????????,????????????????????????